EU Visumcode

Wat is de EU-visumcode?

Door het verdrag van Schengen is de grenscontrole verplaatst van de Nederlandse grens naar de buitengrens van het Schengengebied. Daarmee ging ook de zeggenschap over de regels voor visums van de landen zelf naar de Europese Unie. Die regels staan in de EU-visumcode.

De officiële naam is Verordening (EG) nr. 810/2009 tot vaststelling van een gemeenschappelijke visumcode. De visumcode geldt voor het Schengenvisum voor kort verblijf: maximaal 90 dagen binnen elke periode van 180 dagen. Op 2 februari 2020 is de visumcode op een aantal punten gewijzigd. Daarna zijn er nog meer dingen veranderd, zoals de visumkosten en de grenscontrole.

Wat zijn de belangrijkste punten uit de EU-visumcode?

Dit zijn de belangrijkste regels uit de EU-visumcode, aangevuld met de bedragen en termijnen die nu gelden:

• Met een Schengenvisum mag je maximaal 90 dagen verblijven binnen elke periode van 180 dagen.
• Een visum kan gelden voor één bezoek of voor meerdere bezoeken (een multiple-entryvisum).
• Het land dat je enige bestemming is, behandelt je aanvraag. Ga je naar meer landen, dan is dat het land waar je het langst blijft of waar je belangrijkste reisdoel ligt. Is dat niet vast te stellen, dan is het het land waar je als eerste binnenkomt.
• Je vraagt het visum in principe persoonlijk aan. Landen mogen daar in bepaalde gevallen van afzien. Je moet in elk geval zelf komen als er vingerafdrukken worden afgenomen. Kinderen jonger dan 12 jaar geven geen vingerafdrukken.
• Bij je aanvraag lever je het aanvraagformulier, je paspoort en een pasfoto in. Bij VFS Global en TLScontact wordt een digitale foto gemaakt, dan hoef je geen pasfoto mee te nemen. Je laat vingerafdrukken afnemen, betaalt de visumkosten en laat de polis van je medische reisverzekering zien. Daarnaast lever je documenten in die aantonen:
  • wat het doel van je reis is;
  • waar je verblijft;
  • dat je genoeg geld hebt voor je verblijf;
  • dat je van plan bent op tijd terug te gaan.
• Een land mag in bepaalde gevallen afzien van de plicht om ondersteunende documenten in te leveren.
• De visumaanvraag wordt afgewezen als:
  • je niet kunt aantonen dat je aan de voorwaarden voldoet;
  • een van de documenten vals is of redelijke twijfel oproept;
  • je wordt gezien als een gevaar voor de openbare orde, de nationale veiligheid of de volksgezondheid.
• De Schengenlanden werken zo veel mogelijk samen om de regels op dezelfde manier toe te passen.
• Een Schengenvisum kost €90 vanaf 12 jaar en €45 voor kinderen van 6 tot 12 jaar. Kinderen onder de 6 jaar betalen niets. Er zijn meer vrijstellingen, onder andere voor scholieren en studenten op studiereis, onderzoekers en bij een faciliterend visum.
• Een externe dienstverlener, zoals VFS Global of TLScontact, rekent daarnaast servicekosten.
• Over de meeste aanvragen voor Nederland wordt gemiddeld binnen 18 tot 21 kalenderdagen beslist. Soms duurt het tot 45 dagen.
• Landen moeten genoeg goed opgeleid personeel inzetten, zodat de dienstverlening goed is.
• Een land mag op basis van afspraken visumaanvragen afhandelen namens een ander land. Dat heet visumvertegenwoordiging.
• Landen mogen apparatuur, ruimtes en personeel delen. Ook mogen ze een externe dienstverlener de aanvragen laten innemen. De beoordeling blijft altijd bij het land zelf. Voor Nederland beslist de Consulaire Service Organisatie (CSO) van Buitenlandse Zaken in Den Haag.
• Erkende commerciële tussenpersonen mogen visumaanvragen indienen namens anderen, behalve de vingerafdrukken.

Wijzigingen per 2 februari 2020 in de EU-visumcode

Op 2 februari 2020 is de EU-visumcode op een aantal punten aangepast. Dit zijn de belangrijkste wijzigingen:

• Je kunt een Schengenvisum op zijn vroegst 6 maanden voor je reis aanvragen. Dat was 3 maanden. Je vraagt het uiterlijk 15 kalenderdagen voor je reis aan.
• De visumkosten gingen in 2020 omhoog. Nu betaal je €90 vanaf 12 jaar en €45 voor kinderen van 6 tot 12 jaar. Kinderen onder de 6 jaar betalen niets.
• Je mag een aanvraag ook elektronisch indienen. Je moet dan wel nog langskomen voor je vingerafdrukken, tenzij je die al eerder hebt gegeven. Vingerafdrukken blijven 59 maanden bruikbaar voor nieuwe aanvragen.
• Ambassades hoeven de aanvragen niet meer zelf in te nemen. Voor Nederland doen VFS Global en TLScontact dat. Zij nemen alleen de aanvraag in; de CSO in Den Haag beslist.
• Reizigers die zich aan de regels houden, krijgen vaker een multiple-entryvisum.
• Heb je in de twee jaar ervoor drie visums gekregen en goed gebruikt, dan kun je een multiple-entryvisum van 1 jaar krijgen. Heb je zo’n visum van 1 jaar goed gebruikt, dan kan het volgende 2 jaar geldig zijn. Daarna kan het oplopen tot 5 jaar.
• Andere eisen, zoals het bewijs dat je terugkeert, de garantstelling en de medische reisverzekering van minimaal €30.000, bleven hetzelfde.

Wat is er sinds 2020 nog veranderd?

• 29 Schengenlanden: Bulgarije en Roemenië zijn sinds 1 januari 2025 volledig lid. Cyprus en Ierland horen er niet bij.
• Geen stempel meer: sinds 10 april 2026 is het Entry/Exit System (EES) volledig in gebruik aan alle Schengenbuitengrenzen. Je vingerafdrukken en een gezichtsfoto worden vastgelegd in plaats van een stempel in je paspoort.
• ETIAS nog niet gestart: er is nog geen officiële startdatum; de verwachting is op zijn vroegst 2027. ETIAS geldt alleen voor visumvrije reizigers, niet voor wie een Schengenvisum heeft.
• Online aanvraagformulier: voor Nederland vul je het formulier online in op het portaal van Buitenlandse Zaken (niet op een smartphone). Daarna print en onderteken je het.

Veelgestelde vragen over de EU-visumcode

Bijgewerkt in oktober 2026. Bronnen: EU-visumcode (Verordening (EG) nr. 810/2009), NederlandWereldwijd, IND, Koninklijke Marechaussee, Europese Commissie.